How to not say NO


Langzaam begint het te dagen: NEE zeggen doen ze hier niet graag. Iets meer dan een jaar woon ik in Caracas. De taal leren spreken is één ding, maar het lastigste zijn de ongeschreven regels, die iedereen kent behalve jij.

"We hadden toch een afspraak. Iets doe ik verkeerd, wat is het?" Als ik om raad vraag krijg ik dit: 'In Venezuela hebben ze wel 100 manieren om nee te zeggen. Het lijkt overdreven, maar als ik kijk naar de afgelopen week had het mij veel tijd en moeite bespaard als het antwoord gewoon NEE was geweest.


In restaurants vraag ik hier naar wat ze hebben, in plaats van op de kaart te kijken. Een beleefdheid, in deze schaarse tijden. Deze keer kan ik kiezen uit 6 verschillende pizza's. Als ik de dozen krijg, staat erop geschreven welke erin zit. Bij het openen zien ze er allemaal hetzelfde uit: rode saus en hier en daar een flintertje kaas.

Bij de slagboom van een supermarkt vraag ik de parkeerwachter of de winkel open is, omdat ik zo weinig auto's zag staan. 'Si, naturalemente'. Blijkt de supermarkt dicht. Gewoon op een doordeweekse dag. Ik ben wel een halfuur kwijt om het parkeerkaartje te betalen.

Afgelopen dinsdag reed ik 40 minuten (enkele reis) voor een afspraak. Tijd, dag, plaats waren duidelijk afgesproken en de dag ervoor 3 keer per Whatsapp bevestigd. Niemand thuis, geen bericht, wel een buurvrouw die ze had zien vertrekken.

Voordat ik aansluit in een hele lange rij wachtenden bij het marktkraampje, vraag ik de verkoper eerst of ik met pinpas kan betalen. Hij wijst op een bordje: Si, hay punto (ja dus). Een bordje met de tekst ‘pin-automaat (punto) werkt niet’ was leuk geweest.

Met moeite kweekte ik kruiden die hier niet te koop zijn. Voordat we een paar dagen weg gaan, vraag ik de tuinman van onze flat of hij ze water wil geven. Hij sproeit een paar keer per week de gazons en plantenbakken rondom het gebouw. Op zijn verzoek zet ik de potten naast de planten. Na twee weken tref ik dode plantjes aan, van de tuinman is geen spoor te bekennen.

Via de huistelefoon bel ik een andere flatbewoner: “heb je zin in een cafesito?“ “Nu?”
”Ja, als je zin hebt”
”Bueno, ik kom naar beneden” Als er na drie kwartier nog niemand verschijnt, doe ik de deuren maar weer op slot. De telefoon wordt niet meer opgenomen. Die avond word ik door mijn flatgenote vriendelijk begroet in de parkeergarage, geen woord over het koffie-incident.

Geen man overboord natuurlijk en bij lange na geen 100 voorbeelden. Toch moet ik af en toe diep zuchten. Wanneer weet je nu wat mensen echt bedoelen? Heb jij zelf al eens de hele avond voor niets zitten wachten met je tafelzilver en 4-gangen diner, of weet jij hoe het werkt? Ik hoor het graag.