Genieten van het kleine geluk

Het is maanden geleden dat ik een blog schreef over mijn ervaringen in Caracas. Ik schreef wel hoor maar delete het meestal nadat ik het de volgende ochtend had herlezen. Ik worstel met het voornemen om niet alleen over ellende te schrijven en wil juist die andere kant van de medaille laten zien. Venezuela is zoveel meer dan alleen die crisis. Maar hoe doe je dát terwijl de meerderheid van de Venezolanen problemen heeft om het hoofd boven water te houden?

Sinds begin dit jaar was er opeens Guaido, de interim – president van Venezuela. Nu zitten er twee presidenten. Nicholas Maduro weet van geen wijken. Opnieuw massale demonstraties. Er hing iets in de lucht. Mensen hadden weer hoop. Hoop op verandering, op het vertrek van Maduro, op humanitaire hulp en op een betere toekomst. 

Een groot festival werd gehouden bij de grens met Colombia. Het had een ommekeer moeten zijn…

Veel Venezolanen liepen hele afstanden om er te komen. Bij de grens met Colombia stond een groot hulpkonvooi klaar om de grens over te gaan. Maar het gebeurde niet. Het Venezolaanse leger, nog steeds aan de kant van Maduro, plaatste containers op de brug, die Cúcuta in Colombia en Ureña in Venezuela met elkaar verbindt. De hulpgoederen werden het land niet binnen gelaten. Wat een teleurstelling…

Daarna volgden landelijk nog meer protesten, aangekondigd via social media. En meer sancties van de VS. Bij iedere aangekondigde actie van Guaido geloofden velen waaronder ik zelf: vandaag is dé dag, nu gaat het gebeuren. Maar nog steeds houden Maduro en zijn leger de touwtjes in handen…

Alweer een protestactie? Vandaag even niet…

Het lijkt wel alsof ik continu bezig ben met de crisis in dit land! Opeens viel het kwartje: mijn leven  wordt inderdaad voor een groot deel bepaald door de toestand van dit land. Zelf had ik het niet eens zozeer in de gaten, alles went tenslotte. Ik ben een hoop abnormale dingen normaal gaan vinden. Dat gaat langzaam en beetje bij beetje. Het is eerder dankbaarheid voor wat er wel is dan focussen op wat er niet is. Bovendien zie ik genoeg ellende om me heen en in vergelijking met de lokale bevolking valt het voor ons best mee. Het contrast is echter groot.

En toen werd het 83 uur donker…

Het is donderdagmiddag, de stroom valt uit. Met kaarsjes aan staren we die avond vanaf ons balkon het donker in. We eten bijna al het vlees want zonder koeling bederft het snel. We drinken een glas wijn die ik voor een speciale gelegenheid heb bewaard. Ik ben een beetje opgewonden omdat ik nog hoop dat de elektriciteit opzettelijk is uitgeschakeld. Misschien is dit wel een strategie is om een coup te plegen. 

De stroom bleef uit. In onze wijk duurde het 83 uur. Jammer genoeg was er geen sprake van een greep naar de macht door Guaido. Het ging om een ernstig defect in de belangrijkste energie centrale ‘El Guri’. 

Die dagen zonder elektriciteit had ik mijn handen vol aan dingen waar je normaal over niet nadenkt. Hoe voorkom ik dat ons eten bederft? Wat ik niet kon bewaren gaf ik weg.

“Buiten waren de straten uitgestorven. Het leek wel een scene uit een apocalyptische film…”

Alles bleef gesloten. Het openbaar vervoer lag stil. Er reden slechts enkele auto’s door de hoofdstad. Gelukkig hebben we een koelkast op 12 volt voor in de auto. Zolang er benzine was bleef de motor draaien in de parkeergarage. Kleine lichtjes in de donkere garage verraadden dat andere flatbewoners hetzelfde idee hadden. Veel telefoontjes werden in de auto opgeladen. Ondanks internet eruit lag probeerden mensen toch contact te zoeken. De hele dag liep ik trappen op en neer om alles in de gaten te houden. De poorten bij de  ingang van de flat stonden open. Dat vond ik minder prettig, nu kon iedereen zomaar door lopen. Ik kon de ijzeren rolluiken van ons appartement niet in mijn eentje bedienen.

Verbroedering en creativiteit

Maar zo’n stroomstoring verbroedert ook, buurtbewoners hielpen elkaar. Mensen met een elektrisch fornuis kookten bij buren op gas. Buiten waren de straten uitgestorven. Het leek wel een scene uit een apocalyptische film. Een paar mensen liepen verdwaald rond met waterflessen. Zonder stroom werken ook de pompen niet. Ik zag mensen flessen vullen in een sloot en bij een kapotte waterleiding die uit een bergwand steekt. Een jong meisje met te grote sportschoenen hield een 5 liter fles tegen zich aangedrukt. Ze had er een doek over gehangen. Later hoorde ik dat iemand 5 dollar voor water had betaald.

In onze badkamer hing zo’n zelfde fles aan de douchekop, met gaatjes erin. Om snel te douchen. Met het afwaswater spoelde ik het toilet door. Ik had er plezier in om te bedenken hoe je zonder elektriciteit toch goed de dag doorkomt. Met muziek uit een radiootje op zonnecellen op het balkon, gekregen van vrienden voor een van onze camping-trips.

Al die tijd was er geen nieuws over de situatie. Vanaf ons balkon hoorde ik knallen van traangasbommen en rook ik brandende autobanden. De ervaringen van mensen buiten onze buurt zijn echter niet te vergelijken met die van mij. Over mijn eigen zorgen zei ik maar niets. Wat nu als onze hoogzwangere dochter uit India ons niet kan bereiken? Vertrekken er nog wel vluchten? Verbinding met de buitenwereld was niet mogelijk.

“Tot mijn stomme verbazing  moet ik concluderen dat deze stroomstoring in Nederland blijkbaar weinig ongerustheid teweeg bracht.”

Ping, ping, ping! Ik hoor berichtjes binnenkomen op de telefoon van de buren. Het ding ligt aan een solar charger op het balkon. Snel pak ik de mijne. Weinig verontruste berichtjes uit Nederland. Tot mijn stomme verbazing  moet ik concluderen dat deze stroomstoring in Nederland blijkbaar weinig ongerustheid teweeg bracht. 

IMG_1507.JPG

Als het licht weer aan gaat…

Als het licht weer aan gaat blijkt pas welke gevolgen de stroomstoring heeft gehad. In grote delen van het land duurt de storing nog voort. Via social media bekijk ik de ravage in Maracaibo waar winkels en hotels leeg geplunderd zijn. Zelfs de stroomkabels zijn uit de muren getrokken. 

Het artikel dat ik schreef over die stroomstoring heb ik nooit geplaatst. Dit heeft te maken met een vreemd gevoel van schaamte of schuld. Het is mij zelf niet eens duidelijk wat het is dat ik voel. Natuurlijk is deze humanitaire ramp in geen enkel opzicht mijn schuld. Het blijft zoeken naar een manier om te schrijven over de positieve kanten zonder de problemen te ontkennen. 

Bijkomen en tranen op Curaçao

Als de stroomstoring een week voorbij is moet ik het land toch tijdelijk verlaten. In afwachting van hoe de situatie zich verder zal ontwikkelen. Van alle plannetjes die ik onderweg bedacht komt weinig terecht. Wat is er met mijn energie gebeurd? Ik heb vooral behoefte om buiten te lopen zonder over mijn schouder te kijken en ik wil kunst zien. Curaçao is een heerlijke vakantiebestemming maar heeft weinig musea of gallery’s. Als ik in een boek over lokale kunstenaars het werk van Anton Vrede tegenkom, moet ik vechten tegen mijn tranen. Het heeft iets ontroerends en raakt mij diep, tegelijkertijd voel ik mij wat opgelaten. Ik hou het er maar op dat het een soort van ontlading is.

Omdat ik aan het kunstwerk blijf denken, zoek ik contact met de kunstenaar. Altijd wanneer ik reis probeer ik onderweg les te krijgen van een plaatselijke kunstenaar. Daar hou ik niet alleen een souvenir aan over, ik leer daardoor ook anders kijken. Anton blijkt helemaal niet op het eiland te wonen maar in Nederland. We appen even heen en weer. Hij had mijn blog gelezen en vroeg of ik over Curaçao ging schrijven. Ik bekende er geen puf en geen inspiratie voor te hebben.

Hij schreef: “Dit zijn tijden dat je vooral het kleine geluk groots moet vieren, dichtbij je.” Hij weet het niet maar dit waren precies de woorden die ik moest horen.

Operatie Vrijheid

Inmiddels ben ik teruggekeerd naar Caracas. Thuis trof ik een lege watertank en koelkast aan. Olaf, mijn man, vertrekt een paar uur na aankomst alweer naar Suriname. De eerste ochtend als ik wakker word in mijn bed heb ik heel wat berichten. Interim – President Guaido heeft de laatste fase van Operatie Vrijheid aangekondigd en iedereen opgeroepen de straat op te gaan. Wat een timing om thuis te komen. Meteen ga ik mijn bed uit om snel met de kogelvrije auto en Henry, de chauffeur te kijken of er een supermarkt open is. Ik heb boodschappen nodig. Normaal rij ik zelf in een onopvallend autootje, maar dit zou wel eens uit de hand kunnen lopen.  

“Het is een manier om  in dit land aan spullen te komen. Tenminste als je geld hebt.”

Henry woont hier al lang en weet hoe het werkt. Hij kent een bloemist, als hij het hem vraagt, opent de winkelier voorzichtig het hek. Achter ons sluit hij snel weer af. De bloemist verkoopt allang geen bloemen meer. Behalve groente kan ik zelfs een pakje boter vinden. Voor een volgende keer krijg ik het privénummer van de winkelier mee. Zo heb ik nog een paar nummers van andere leveranciers. Het is een manier om  in dit land aan spullen te komen. Tenminste als je geld hebt. Daarna ben ik nog op tijd om naar de toespraak van Guaido te gaan. Het wordt weer een massale opkomst. Toch voelt het anders dan tijdens de protesten in het begin van dit jaar. S’ avonds blijkt Maduro er nog steeds te zijn en roept Guaido nogmaals op om morgen weer massaal de straat op te gaan… 

https://www.dewereldwijven.com/2019/01/25/edith-woont-in-venezuela-er-is-crisis-en-wat-nu/

Mijn vriendin gelooft er niet meer in. “Ik voel me leeg”, zegt ze. Binnenkort verlaat ook zij het land, voor haar valt hier niet meer zoveel te vieren.

De volgende dag hebben we thuis voor het eerst sinds tijden stromend water uit de kraan. De héle dag. Ik heb zin om dat kleine geluk inderdaad te vieren en ben niet van plan het huis uit te gaan. Ik was al mijn kleren, maak het huis grondig schoon en neem zelfs een bad. Wat een heerlijkheid. On top of that komt een vriendin op bezoek, ook zij geeft deze keer geen gehoor aan de oproep om te demonstreren. Ze gelooft er niet meer in. “Ik voel me leeg”, zegt ze. Binnenkort verlaat ook zij het land, voor haar valt hier niet meer zoveel te vieren. Bewust van het komend afscheid geniet ik van haar gezelschap, zolang het kan.